Het niet opstarten van een pc of opstarten met foutmeldingen wordt vaak veroorzaakt door een probleem met de harde schijf. Bij herhaalde pogingen bestaat de kans dat daarbij uw eigen bestanden worden beschadigd.

Bedenk eerst of er belangrijke bestanden op de schijf staan, voordat u (via internet) aangeraden instellingen wijzigt, Windows opnieuw installeert, repareert of software gebruikt die de inhoud van de schijf verandert. Hiermee verkleint u de kans op de mogelijkheid van het herstellen van uw gegevens (data recovery).

In ieder geval eerst proberen een backup van uw bestanden te maken. Daarvoor kan de computer worden opgestart met een andere harddisk of een speciale opstart CD/DVD (niet de Windows installatie CD/DVD) en mogelijk kan de schijf op die manier worden benaderd.

Controleer bij opstart problemen de volgende stappen (klik op de afbeeldingen voor een vergroting in een nieuw venster):

Stap 1: Computer aanzetten

Als er bij het aanzetten niets gebeurt dus geen geluid van ventilator(s) en geen brandende lampjes, controleer dan alle aansluitingen. Als alles goed is aangesloten is er waarschijnlijk een probleem met de voeding van uw pc. Deze voeding zet de netspanning om in alle voor de computer benodigde spanningen en signalen, bij een laptop verzorgt de (externe) voeding het opladen van de accu en wordt meestal aangegeven door een indicatie lampje.

Start de pc wel op maar verschijnt er geen beeld kan mogelijk de video kaart in de pc of het beeldscherm defect zijn. Bij een laptop kan vaak een extern beeldscherm worden aangesloten om dit te controleren.

Stap 2: Opstart scherm

Bij het aanzetten van de computer wordt een opstart scherm weergegeven van de BIOS. De BIOS is een onderdeel van de hardware van de computer en heeft dus nog niets te maken met Windows of een ander besturingssysteem. De BIOS controleert de werking van een groot aantal onderdelen zoals het geheugen, toetsenbord, muis, beeldscherm adapters en opslagmedia (CD/DVD drives en harde schijven) en zorgt voor de juiste instellingen daarvan.

Dit scherm bevat vaak een logo van de fabrikant en is dus is per pc verschillend (in het voorbeeld een Dell pc). Soms ontbreekt het logo en wordt in het opstartscherm alleen maar tekst weergegeven. De BIOS kan ook beveiligd zijn, zodat eerst een wachtwoord moet worden ingegeven (wachtwoord kwijt?).

De procedure verschilt per merk, maar meestal kunt u door het indrukken van de functie toetsen F2, F12 of de "DEL" toets in het instelling menu van de BIOS komen. Welke toets u moet gebruiken wordt meestal ergens in het opstart scherm weergegeven.

Soms biedt het opstart scherm (vaak via functie toets F11) ook de mogelijkheid om de computer weer in de originele staat te herstellen. Dit betekent dus ook dat daarmee alle eigen bestanden, programma's en instellingen zijn verdwenen, de computer is hierna weer in de staat zoals u hem kocht.

Als dit per ongeluk toch is uitgevoerd zet dan de computer onmiddellijk uit, waarschijnlijk zijn de meeste gegevens nog terug te halen via data recovery.

Stap 3: BIOS

Eenmaal in de BIOS kunnen alle instellingen van het systeem worden bekeken. Ook hier verschilt het scherm en de mogelijkheden per merk, maar ergens (meestal op de eerste pagina) staan de door de BIOS herkende harddisk(en).

Met de pijltjes toetsen kunt u in het menu kiezen en bevestig uw keuze met de "Enter" toets.
Controleer of in de BIOS de opstart schijf (waarvan Windows opstart) wordt herkend. Meestal kunt u dit menu weer verlaten door (meerdere malen) op "Esc" te drukken.

Als hier de opstart schijf niet bij staat is er een ernstig probleem met deze schijf en zal uw pc dus ook niet opstarten. Als de schijf niet door de BIOS wordt herkend kan misschien een hardware reparatie worden uitgevoerd.

Verander niets in de instellingen, waarvan u niet weet wat ze doen. Het gevolg kan zijn dat er problemen in Windows ontstaan of Windows zelfs helemaal niet meer opstart. Als de computer heeft gewerkt en plotseling problemen vertoont, ligt dat vrijwel zeker niet aan de BIOS instellingen, tenzij er instellingen veranderd zijn bijvoorbeeld door een lege batterij.

De instellingen van de BIOS blijven behouden, ook als de computer uit staat. Daarvoor zit op het moederbord een batterijtje, dat de BIOS chip jarenlang van spanning voorziet.

Als de batterij leeg is worden alle BIOS instelling teruggezet naar standaard (default) waarden en ook dat kan de oorzaak zijn van opstart problemen. Dit is gemakkelijk te controleren, omdat in de BIOS ook de datum en tijd worden bijgehouden. Als dit niet meer klopt (komt bij oudere computers vaak voor), probeer dan deze batterij te vervangen, daarna moeten de instellingen in de BIOS worden gecontroleerd en eventueel aangepast.

Pas nadat de BIOS zijn werk heeft gedaan wordt geprobeerd het besturingssysteem (Windows) te laden.

Stap 4: Fout bij opstarten

Er kan nu een melding verschijnen zoals in de afbeelding hiernaast (dit is een melding zoals die wordt weergegeven in de Engelstalige versie van Windows Vista, bij andere Windows versies is de tekst uiteraard anders).

Als in de melding de tekst voorkomt dat een bepaald bestand niet kon worden gevonden ("missing") of dat dit bestand beschadigd ("corrupt") is. Ook kan er een melding verschijnen over het niet kunnen lezen van de schijf (leesfout of I/O error).
Oorzaken hiervan kunnen zijn:

• De harde schijf heeft een hardware of software probleem.
• Het betreffende bestand is per ongeluk gewist.
• Door een gebruikersfout of een fout in Windows is het bestand beschadigd.

Mogelijk is dit te repareren of zijn via data recovery uw eigen bestanden nog te redden Lees ook de waarschuwing bovenaan deze pagina over herinstallatie.

Stap 5: Windows start op

Het opstarten van Windows is te herkennen aan het scherm met het logo (afhankelijk van de versie) en een indicator die aangeeft dat Windows wordt geladen (het voorbeeld is het scherm van Windows 7).

Als het beeld verdwijnt tijdens het opstarten zijn mogelijk de drivers voor de video kaart beschadigd. Probeer in "veilige modus" op te starten (zie stap 7).

Stap 6: BSOD (Blue Screen Of Death)

Tijdens het opstart proces kan plotseling een blauw scherm met allerlei technische informatie worden weergegeven (het scherm in het voorbeeld is willekeurig, de tekst is informatie over het probleem). In ieder geval betekent het dat er een probleem is waardoor Windows niet verder kan opstarten. De STOP code geeft meer informatie over de oorzaak van het opstart probleem.

Afhankelijk van de instellingen kan dit scherm heel snel weer verdwijnen, waarna de computer vanzelf opnieuw opstart en dit proces wordt eindeloos herhaald.

Dit kan betekenen dat:

• De harde schijf een hardware of software probleem heeft.
• Er bestanden zijn verdwenen of beschadigd (kan ook door een virus worden veroorzaakt).
• Eén of meerdere drivers ontbreken of zijn beschadigd.

Mogelijk is dit te repareren of zijn via data recovery uw eigen bestanden nog te redden. Lees ook de waarschuwing bovenaan deze pagina over herinstallatie.

Stap 7: Veilige modus

Windows kan mogelijk nog worden opgestart in "Veilige modus". Hierbij worden alleen de standaard modules van Windows geladen en niet alle voor de hardware benodigde drivers.

Veel voorkomende klachten met beschadigde of ontbrekende drivers zijn:

• Beeldscherm valt uit tijdens het opstarten.
• Opstarten duurt erg lang.
• De computer reageert niet meer tijdens het opstarten.

Om in veilige modus op te starten, druk zodra het opstart scherm van stap 1 verdwijnt een aantal malen op de functie toets F8. Een menu zoals in de afbeelding (Windows XP) zal worden weergegeven en ga met de pijltjes toeten naar "Veilige modus" (Safe Mode) en bevestig dit met "Enter" (bij sommige versies moet dit twee maal gebeuren).

Als de pc nu wel opstart (veel dingen werken niet en het scherm ziet er anders uit dan normaal), is de fout zeer waarschijnlijk een beschadigde of afwezige driver. Zie verder op de pagina met software tips onder "Hoe schakel ik randapparatuur uit?".

Het opstarten duurt lang?

Waarschijnlijk worden er veel achtergrond taken uitgevoerd bij het opstarten van Windows. Voor Windows XP kies Uitvoeren, voor Vista en Windows 7 kies Zoekopdracht en type "msconfig" (zonder de aanhalingstekens).

U vindt nu in de tabbladen "Services" en "Opstarten" alle dingen die bij het opstarten worden geladen en kunt deze eventueel ook uitschakelen. Sommige services zijn noodzakelijk voor de goede werking van Windows, dus schakel alleen dingen uit waarvan u weet dat ze niet nodig zijn.

Bel 06 55886641 voor gratis advies of een afspraak (ook 's-avonds en in het weekend).

  Actueel nieuws over schadelijke software.